Μουσείο Μπενάκη
Latest Publications


TOTAL DOCUMENTS

140
(FIVE YEARS 0)

H-INDEX

2
(FIVE YEARS 0)

Published By National Documentation Centre

2407-9502, 1109-4109

2018 ◽  
Vol 3 ◽  
pp. 93
Author(s):  
Angelos Delivorrias

Με αφετηρία τον επιπεδόγλυφο διάκοσμο μιας ξύλινης κασέλας από την Κρήτη σε ιδιωτική συλλογή (εικ. 1-2), στην παρούσα μελέτη επανεξετάζεται η επίσης επιπεδόγλυφη παράσταση της Σταύρωσης του Μουσείου Μπενάκη (εικ. 3), η οποία και αποδίδεται με σιγουριά πλέον στο ίδιο κρητικό εργαστήριο, αν όχι στον ίδιο καλλιτέχνη του 16ου αι. Τα δύο αυτά τεχνικά και τεχνοτροπικά συγγενή έργα κατευθύνουν την ανέλιξη της ερευνητικής διαδικασίας προς μια άλλη ομάδα από ξυλόγλυπτα βορειόίταλικής υποτίθεται καταγωγής, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζει η μνημειακή κασέλα της Φολέγανδρου και πάλι στο Μουσείο Μπενάκη (εικ. 9-12). Από την προσπάθεια να ιχνηλατηθεί μια ενότητα ξυλογλύπτων με αντίστοιχα χαρακτηριστικά και να εξακριβωθεί η μεταξύ τους χρονολογική σχέση εντοπίστηκαν και άλλες ομόλογου ύφους δημιουργίες τόσο στην Κρήτη (εικ. 5-8) όσο και στην Ιταλία (εικ. 13). Ταυτόχρονα προέκυψαν και ορισμένες επιπλέον ενδείξεις για την πιθανή επιβίωση της ίδιας καλλιτεχνικής παράδοσης κατά τον όψιμο 17ο και τον 18ο αιώνα (εικ. 14-15).


2018 ◽  
Vol 2 ◽  
pp. 193
Author(s):  
Μάρω Καρδαμίτση-Αδάμη

Δεν διατίθεται περίληψη.


2018 ◽  
Vol 2 ◽  
pp. 111
Author(s):  
Αλεξάνδρα Γουλάκη-Βουτυρά

Δεν διατίθεται περίληψη.


2018 ◽  
Vol 2 ◽  
pp. 55
Author(s):  
Despina Kotzamani
Keyword(s):  

Ο μεταλλικός κάδος με αρ. ευρ. 32553 που ανήκει στο Μουσείο Μπενάκη, μελετήθηκε με σκοπό να εξεταστεί η τεχνική κατασκευής και διακόσμησης του όπως και η σύσταση του μετάλλου κατασκευής, με σκοπό τα αποτελέσματα της εξέτασης να συγκριθούν με την ομάδα παρόμοιων κάδων στην οποία έχουν αναφερθεί η Μ. Mundell-Mango σε συνεργασία με άλλους ερευνητές. Χρησιμοποιήθηκαν διάφορες μέθοδοι ανάλυσης όπως Ακτινογράφηση, Φθορισμός με ακτίνες Χ (XRF), Ηλεκτρονικό Μικροσκόπιο Σάρωσης (SEM) και Μεταλλογραφικό μικροσκόπιο. Δυστυχώς από τις μεθόδους αυτές, μόνο ο φθορισμός ακτινών Χ είχε εφαρμοστεί για την εξέταση των υπόλοιπων κάδων. Πιο συγκεκριμένα η προσέγγιση των άλλων τομέων όπως η διαμόρφωση ή και η διακόσμηση, ήταν περισσότερο εμπειρική και βάσει αρχαιολογικών δεδομένων, και έτσι η πλησιέστερη σύγκριση της ομάδας των κάδων με τον κάδο του Μουσείου Μπενάκη, στηρίχτηκε ως επί το πλείστον στα αποτελέσματα της ανάλυσης της σύστασης τους. Πράγματι, η εφαρμογή των παραπάνω μεθόδων, δύο από τις οποίες απαιτούσαν την εξαγωγή δείγματος, επιβεβαίωσαν ότι ο κάδος του Μουσείου Μπενάκη ανήκει στην ομάδα των κάδων που μελετήθηκαν από τους Mundell-Mango et al. και τους Oddy και Craddock. Ο κάδος μορφοποιήθηκε με σφυρηλάτηση από την εσωτερική πλευρά και κυρίως από την εξωτερική με το χέρι (πιθανολογείται και η χρήση τόρνου). Το υλικό κατασκευής υποβλήθηκε σε μια σειρά από διαδοχικές ψυχρές κατεργασίες και ανοπτήσεις, δίνοντας έτσι το επιθυμητό αποτέλεσμα. Οι τελικές διεργασίες για την κατασκευή του σώματος του κάδου, συμπεριλαμβάνοντας και τη διακόσμηση του, είχαν ως αποτέλεσμα την ουσιαστική παραμένουσα παραμόρφωση στη μικροδομή του και ορισμένες παραμένουσες εσωτερικές καταπονήσεις. Το φαινόμενο αυτό δεν παρατηρήθηκε στο δείγμα που αφαιρέθηκε από τη λαβή του κάδου. Το τελικό φινίρισμα (γυάλισμα) και οι διπλές διαχωριστικές γραμμές που δημιουργήθηκαν για να οριοθετήσουν την επιγραφή στην εξωτερική επιφάνεια, πραγματοποιήθηκαν στον τόρνο. Για τη διακόσμηση του χρησιμοποιήθηκαν διαφορετικά είδη καλεμιών. Τα αποτελέσματα της ανάλυσης της σύστασης του μετάλλου, προσδιόρισαν ένα κράμα κατασκευασμένο από χαλκό και ψευδάργυρο (ορείχαλκος) με την παρουσία και διάφορων άλλων ιχνοστοιχείων. Η σύσταση του κράματος αυτού καθώς και το ποσοστό συγκέντρωσης του ψευδαργύρου μέσα σε αυτό, υποδηλώνει ότι ο ορείχαλκος ήταν μάλλον προϊόν της αναγωγικής ενσωμάτωσης ψευδαργύρου με χαλκό (cementation process). Η εξέταση των βασικών στοιχείων κραμάτωσης του ορείχαλκου και των διάφορων ιχνοστοιχείων, δεν μπόρεσαν να αποδείξουν με βεβαιότητα την προέλευση του υλικού κατασκευής του κάδου. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η ύπαρξη των στοιχείων αυτών ταλαντεύεται μεταξύ της τυχαίας και της συνειδητής ενσωμάτωσης. Το υλικό ήταν προϊόν ανακύκλωσης, ήταν εμπορεύσιμο ή ήταν πρωτογενές που είχε παραχθεί σε κοντινά εργαστήρια; Και ποιο από τα δύο μέταλλα ο χαλκός ή ο ψευδάργυρος; Τα ερωτήματα αυτά δεν μπόρεσαν να υποδείξουν κάποιο συγκεκριμένο κέντρο παραγωγής του ορείχαλκου για την κατασκευή αυτού του κάδου καθώς και των υπολοίπων. Σύμφωνα με εικονογραφικές και ιστορικές αναφορές η Ανατολική Μεσόγειος έχει παίξει σημαντικό ρόλο στην παραγωγή των κάδων. Οι μελέτες της σύστασης του ορείχαλκου γενικότερα, μπορούν να επιβεβαιώσουν τη χρήση αξιοσημείωτων πηγών του μεταλλεύματος στην περιοχή αυτή. Το Ομάν, η Μικρά Ασία, η Κύπρος μπορούσαν να προμηθεύσουν το υλικό για την κατασκευή των κάδων ως πρωτογενές (ορυκτό) ή δευτερογενές (ανακυκλωμένο, εμπορεύσιμο). Τελευταία εκδηλώνεται ένα έντονο ενδιαφέρον για την εξέλιξη της αρχαίας μεταλλουργίας στην Ανατολική Μεσόγειο και συγκεκριμένα στην Ανατολή, αλλά θα ήταν πραγματικά ενδιαφέρον να προσδιοριστούν πηγές για νεότερες χρονολογικές περιόδους


2018 ◽  
Vol 4 ◽  
pp. 15
Author(s):  
Victoria Sabetai

Στο άρθρο αυτό παρουσιάζονται θραύσματα ερυθρόμορφων αγγείων του Μουσείου Μπενάκη, τα οποία αναγνωρίστηκε ότι συνανήκουν —τα μεν με λουτροφόρο στην Αρχαιολογική Συλλογή του Μονάχου (Staatliche Antikensammlungen), τα δε με θραύσμα υδρίας στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο στην Αθήνα— και συζητούνται θέματα σχετικά με την εικονογραφία τους και τους αγγειογράφους που τα διακόσμησαν. Συγκεκριμένα, μέρος του λαιμού, οι οριζόντιες λαβές και το πόδι λουτροφόρου-υδρίας του Ζωγράφου της Νεαπόλεως συνανήκουν με το υπόλοιπο σώμα του αγγείου, σήμερα στο Μόναχο- επιπλέον, το μεγαλύτερο μέρος υδρίας "με τον τρόπο" του Ζωγράφου του Λουτρού συνενώνεται με θραύσμα, σήμερα στο Εθνικό Μουσείο, το οποίο διασώζει περίπου τα 2/3 της διακοσμημένης επιφάνειας του αγγείου. Το σχήμα της λουτροφόρου-υδρίας σχετίζεται κυρίως με το λουτρό της μελλόνυμφης κόρης το οποίο σημειοθετεί τον βασικότερο σταθμό στη ζωή της Αθηναίας αστής, δηλαδή τον γάμο, και συνήθως διακοσμείται με σκηνές από τον νυφιάτικο στολισμό της' ωστόσο, το αγγείο των Μουσείων Μπενάκη-Μονάχου απεικονίζει αντί αυτού το συζυγικό ζεύγος στο εμβληματικό της ένωσης τους μοτίβο "χείρ επί καρπώ", θέμα το οποίο ουνήθως απαντά σε λουτροφόρους-αμφορείς. Πρόκειται για ένα από τα καλύτερα σωζόμενα έργα του Ζωγράφου της Νεαπόλεως (440-430 π.Χ.). Η υδρία του εργαστηρίου του Ζωγράφου του Λουτρού φέρει εξίσου ασυνήθιστο για το σχήμα αυτό εικονογραφικό θέμα. Η "επίσκεψη στον τάφο" δανείζεται εικονογραφικά στοιχεία από το θεματολόγιο των λευκών ληκύθων, και προσδίδει στην υδρία εμφανή ταφικό χαρακτήρα, ενώ μαρτυρεί αλληλεπίδραση ανάμεσα στις δύο αυτές κατηγορίες σχημάτων. Η στυλιστική και εικονογραφική ανάλυση επιβεβαιώνουν την κατάταξη της υδρίας στην κατηγορία "με τον τρόπο" του Ζωγράφου του Λουτρού (περ. 430-420 π.Χ.). Και τα δύο αγγεία θα πρέπει να προέρχονται από τάφο, μάλλον γυναικείο.


2018 ◽  
Vol 3 ◽  
pp. 81
Author(s):  
Δέσποινα Κοτζαμάνη

Δεν διατίθεται περίληψη.


2018 ◽  
Vol 4 ◽  
pp. 99
Author(s):  
Εύη Παυλώφ-Βαλμά

Δεν διατίθεται περίληψη.


Sign in / Sign up

Export Citation Format

Share Document