Opinitis. Het (on)vermogen tot zelfstandig oordelen

We leven in een tijdperk van meningen. Op sociale media, in talkshows op tv en in talloze vlogs en blogs buitelen de meningen over elkaar heen. Iedereen lijkt overal iets van te vinden, en ook te móeten vinden. We staan met ons allen bloot aan een stortvloed van besmettelijke opinitis, die we overigens ook met ons allen veroorzaken. Veel meningen zijn aangepraat en er wordt veel nagepraat, beïnvloed door de bubbel waartoe men behoort of door publieke figuren en influencers die hun mening zó overtuigend presenteren dat grote groepen hun mening voor waar aannemen. De filosofie maakt al sinds de oudheid onderscheid tussen ‘meningen’, die schijnkennis vertegenwoordigen, en ‘waarheid’ op basis van kennis die voortkomt uit denken. Zelfstandig oordelen betekent in de eerste plaats onafhankelijk oordelen; onafhankelijk van meningen, drogbeelden en sentimenten. De bijdragen in deze bundel verkennen hoe onafhankelijk oordelen tot stand komt. Hoe kunnen we zélf oordelen over waarheid en geloofwaardigheid? Welke rol spelen anderen daarbij? Nabije anderen, maar ook bubbel-overstijgende inspirerende denkers, historische of fictionele figuren, die uitnodigen tot nieuwe interpretaties en ideeën. En hoe krijgt een oordeel gezag? Is dat door imiterende herhaling, door het volume van de spreker, door slaafse volgzaamheid? Of door eigen, zelfstandige interpretatie? In Opinitis gaan filosofen, theologen, cultuurhistorici en publicisten in op bovenstaande vragen. Zij onderzoeken vanuit verschillende invalshoeken hoe onze oordelen tot stand komen, hoe we ons verhouden tot de macht van de media en de invloed van de meerderheid, en hoe we aan onze eigen bubbel kunnen ontsnappen.

Redactioneel

Sinds sociale media hun intrede deden in het communicatielandschap, zijn deze communicatiekanalen onderwerp van maatschappelijke discussie. Sociale media werden met enthousiasme ontvangen vanwege hun mogelijkheden om (groepen) mensen op elk moment van de dag en op elk tijdstip dichter bij elkaar te brengen, wat zich uitte in toenemend gebruik. Maar naarmate het socialemediagebruik groeide, groeiden ook de zorgen. In plaats van dat sociale media mensen dichter bij elkaar brengen, zouden ze ervoor zorgen dat mensen nog verder van elkaar af komen te staan dankzij echo chambers en polariserende algoritmes. In plaats van dat sociale media communicatieprocessen efficiënter zouden maken, zouden ze al onze tijd en energie opslurpen en wel in dusdanige mate dat sommige gebruikers als socialemediaverslaafden geïdentificeerd kunnen worden. In plaats van dat mensen geïnformeerde beslissingen kunnen nemen dankzij een vrije uitwisseling van opinies, ervaringen en verhalen, zouden mensen een beslissing opgedrongen krijgen, mede mogelijk gemaakt door data die op basis van deze uitwisselingen over mensen verzameld kunnen worden zodat ze gericht beïnvloed kunnen worden. In plaats van dat sociale media mensen meer begaan zouden maken met anderen, zouden mensen vooral bezig zijn met zichzelf dankzij de mogelijkheid om de beste versie van jezelf te presenteren.

De spiegel van de sociale media

Using what social media has to offer: pre-teens’ online self-presentation practices The current study explores pre-teens’ self-presentation on social media and investigates to what extent they capitalize on social media’s opportunities to reflect on, visually alter, and receive feedback on their self-presentations. We conducted an online school-based study among 600 8-12-year olds in the Netherlands. The majority (55%) of pre-teens had a social media account and this percentage increased with age. Most pre-teens with a social media account shared messages and pictures, thought carefully about what (not) to post, and received (positive) feedback. Photo editing was less popular, but more common among girls. Receiving negative feedback was also uncommon, but more frequent among boys and younger pre-teens. Younger pre-teens were also less likely to reflect before posting. Pre-teens thus practice self-presentation on social media and become more skilled at this with age. Social media may help pre-teens develop impression management skills, which are central to pre-teen development.

Webcare via openbare en privé sociale media

Webcare via public and private social media. A corpus study on the effect of Conversational Human Voice in the PT sectorThis study investigates the use of Conversational Human Voice (CHV) by a Dutch Public Transport (PT) operator in reactive webcare conversations with travelers on private and public social media channels and the effect of this use on the traveler’s sentiment during the conversation. In this study, CHV is unraveled into eight aspects. 244 conversations were analyzed, selected from the PT-operator’s public and private social media channels. Messages sent by the PT companies were coded for CHV; messages of travelers were coded for sentiment. The aspects organization responds as an individual and informal language were used the most often by the PT operator. Use of CHV is similar on private social networks and public social networks, with the exception of organization responds as an individual (used more on private social networks) and language to compensate the lack of non-verbal communication (used more on public social networks). Furthermore, results show that the use of sympathy has a positive effect on the traveler’s sentiment.

‘Wat de man doet, kan de vrouw ook’

‘Wat mannen doen, kunnen vrouwen net zo goed’. Een kwalitatief interviewonderzoek naar de rol van genderstereotypering in de media speelt bij de perceptie en creatie van gender door late adolescenten Late adolescenten zijn grote consumenten van mediainhoud, waarin mannen en vrouwen over het algemeen op een stereotiepe manier worden afgebeeld. Eerder onderzoek was tot nu toe onduidelijk over hoe deze adolescenten betekenis geven aan deze beelden, en hoe ze hun perceptie beïnvloeden, evenals de creatie van geslacht. In deze interviewstudie ontdekten we dat late adolescenten aanzienlijk progressiever zijn dan de mediabeelden die ze consumeren, ze vinden dat genderafbeelding in de media onrealistisch, oneerlijk, ouderwets en beperkend is. Niettemin, in hun eigen creatie van gender op hun sociale mediaplatforms, verwoorden en creëren ze gender op een zeer stereotiepe manier. We kunnen daarom concluderen dat, hoewel ze stereotiepe genderafbeeldingen in ‘traditionele’ media misschien niet leuk vinden en afwijzen, ze deze ‘geïdealiseerde’ afbeeldingen zo hebben geïnternaliseerd dat ze ze in hun eigen geslachtscreatie op sociale media uitvoeren.

Social influencers, Instapods, en het nieuwsoverzicht-algoritme van Instagram

Sociale beïnvloeders, Instapods en het newsfeedalgoritme van Instagram Deze studie versterkt de stem van sociale beïnvloeders en de uitdagingen waarmee ze worden geconfronteerd. We kijken specifiek naar de faciliterende rol van het newsfeedalgoritme op Instagram. Tien diepteinterviews werden afgenomen met vrouwelijke sociale beïnvloeders tussen de leeftijd van 18 en 29. De resultaten laten zien hoe deze beïnvloeders veel negatieve bijwerkingen ervaren die worden veroorzaakt door het nieuwsfeedalgoritme. In lijn met Bucher (2012) beweren we door algoritmische herstructurering van informatiestromen dat zichtbaarheid een voorrecht is geworden op sociale media dat een ‘dreiging van onzichtbaarheid’ oplegt door sociale beïnvloeders. Onze gesprekken met beïnvloeders laten zien hoe de groei van hun profiel niet de energie en tijd weerspiegelt die ze hebben geïnvesteerd. Om het laatste aan te kunnen, nemen ze deel aan zogenaamde ‘Instapods’. In de discussie schetsen we verder hoe algoritmische obscurity en de praktijken in Instapods op gespannen voet staan ​​met de authentieke rol die sociale beïnvloeders zichzelf toeschrijven.